- זיך איינגעשריבן
- יוני 22, 2025
- מעסעדזשעס
- 1,061
- רעאקציע ראטע
- 2,546
- פונקטן
- 433
100% גערעכט, עס איז אינגאנצן נישט דא קיין שיטה וואס דאס מאכט ווי אזוי מען גייט זיך יעצט פירן אדער ווי מען גייט וואוינען.איך ווייס נישט וואס דו רעדסט.
עס איז נישט געווען קיין שיטה אז מ'דארף וואוינן אין פולין. נאר פראקטיש האט מען דארט געוואוינט. די השגחה עליונה האט געפירט אז שפעטער איז מען אנגעקומן קיין אמעריקא, קאנאדא, ענגלאנד, און ארץ ישראל, דארף מען בויען א לעבן דארט.
ווי זעסטו אז עס איז דא עפעס א שיטה היינט אז ארץ ישראל איז וואו מ'דארף וואוינן? וויאזוי האט דער בעלזער רב געטוישט זיין מיינונג? ווי האט ער געדארפט פארן ביים אנטלויפן? ער האט געדארפט בלייבן אין באכניע? דער סאטמארער רב איז דען געבליבן אין סאטמאר צוליעב די גזירת הגלות?
שיטת בעלזא שיניאווא וכדו' האבן גארנישט צוטון מיט די שפעטערדיגע מציאות.
(ישיבת סלאבאדקא איז אהין געגאנגן צוליעב דער מיליטער אין ליטא, פארש דיר נאך)
עס זענען דא היסטארישע געשעענישן און די כוחות פון די מאורעות בעולם וואס האט גורם געווען די נדודים פון עם ישראל בארצות הגוים, און לויט דעם האט זיך יעדער דור – דור דור ודורשיו – געשאפן די מהלך המחשבה, און עס צוגעשטעלט צו די רצון המשגיח בהשגחה על עמו ישראל.
ווען פוילן איז געווארן די מקום פון עיקר מסורת כלל ישראל, האבן די גדולים געזאגט: "פה-לין", דא בלייבט מען. ווען הונגריה איז געווארן די מקום פון פרנסה און באקוועמליכקייט, האט מען דאס ליב באקומען און זיך מיישב געווען, אזוי אז אירע רבנים (רוב רבנים) האבן געהאט א התנגדות צו עליה און ישוב הארץ.
משא"כ רוסלאנד, פוילן, ליטא, ווי מען האט שוין געפילט די שבט העמים לרועץ, מיט פאגראמען און שנאת ישראל מער און מער, איז שוין דארט פריער אריינגעדרינגען אין די מחשבות בני אדם אז אפשר איז רבי צבי פון קאליש און רבי אליהו פון גריידיץ יא געווען צו דער זאך, און מען דארף יא טהון פאר ישוב. הרב עפשטיין, וואס האט ארויפגעברענגט די ישיבת סלאבאדקע, איז געווען א חובב ציון. טשעק איט אוט.
די רבי פון בעלז, רבי אהרן, האט מתפלל געווען פאר די הצלחה פון מדינת ישראל, אוודאי מיט הרחבת הקדושה, אבער אויך מיט כלה כמות שהיא. אזוי ווי רבי שמעון אין מסכת מעילה האט געזאגט ביי בן תמליון "יבא הנס מכל מקום", ער האט נישט איינגעטיילט פאר'ן בורא אז ער וויל נישט די סטרא אחרא. יודן דארפן ישועות! דער בעלזער רב ביי די סיני אקציע האט זיך ממש ארויסגעהויבן מתפלל צו זיין בתחינה ובקשה פאר דער הצלחה פון צה"ל – יבא הישועה מכל מקום.
די השקפה טוישט זיך לויט די מציאות, און אט די סענס פון היסטאריע האט דער סאטמארער רבי נישט געהאט. ברוב גדולתו איז זיין מחשבה גאנג נאר געווען מיט מסורה. האט דאך שוין דער אור שמח פון דווינסק געשריבן נאך די סען רימו קאנפערענץ "כבר סר פחד שלוש שבועות" (נישט ווי די קנאים וואס האבן געלייגט פלאקאטן: "הרבי סר מן הדרך").
הרבה נשאר בקולמוס. ותן לחכם ויחכם.