די חסידישע שידוכים סיסטעם: קראנק, משוגע, און אוממענטשליך !

[טאלאנטפולע דאאד]

יעדע שטיק צייט ווערט די נושא ווידעראמאל ארויפגעברענגט, און באמת בין איך זייער סימפאטיש צו די ווייטאג וואס ליגט אין דיינע ווערטער. אבער איך מיין אז די פארזעהסט איין נקודה: די נושא פון שידיכים עקזיסטירט נישט אין קיין וואקיום, עס איז א חלק פון א ברייטערע סיסטעם, א סיסטעם אין וואס קיין בעסערע מהלך איז נישט דא.
אין א סיסטעם ווי די מינים זענען אפגעטיילט איינער פון צווייטן אויף אזא שטארקע אופן, איז נישט שייך צו ערווארטן מענטשן צו טרעפן שידוכים אויף א מער ארגאנישע אופן. בע''כ מוזטו צוקומען צו אזא שידוך סיסטעם. און אפי' אויב איינער זאל ווען וועלן, אז אינעם שידוך סיסטעם זאל זיך די פאָר נענטער באקענען, איז עס נאכאלץ לימיטעד וויבאלד זיי ביידע האבן נישט קיין עקספיריענס אין די געדאנק פון זוגיות און זייער פארשטאנד דערין איז לימיטעד.

Click to shrink...

הקיצור, נעמסט אלע קראנקהייטן פון אונזער סאסייעטי און בארעכטיגסט אזא אוממענטשליכע משוגענע קראנקהייט ס'זאל געשען.

אויב דיין קינד קען נישט גארנישט עבאוט מעריזש, וואס מאכסטו אים בכלל חתונה?

פארוואס טאקע איז אזוי צופליקט אפגעטיילט די צוויי מינים?

פארוואס ביי סעקאנד מערידזש איז פלוצלונג די ערשטע מהלך נישט גוט געווען, דעמאלס פארשטייט יעדער איינער אז מ'מוז יא דעיטן ווי האלב נארמאלע מענטשן? דעמאלס פלוצלינג איז נישט אפגעטיילט די מינים?
א אינגערמאן דארף זיך גט'ן צו זוכה זיין אז די שדכן זאל אים קאלן אנשטאט זיין טאטע-מאמע וואס פייטן זיך וואס בכלל אויסצוהערן?

זעסט מיר נישט אויס מער ווי א טאטע וואס וויל אוועקלויפן פון שולד געפילן. שפעטער זע איך גאר אז דו האלסט אונז זענען בעסער פון די מאדערנע און ליטווישע...OMG

 

[כאנישט קיין כח]

ס'איז באמת א שווערע נושא. אן צוגלייכן די חסידישע סיסטעם צי אנדערע סיסטעמען, די קאנוויניענס פון האבען די עלטערן טון 98% פון די ארבעט פארען שידוך איז א שטארקע עדווענטעדזש; והא ראיה, די וואס גט'ן זיך ח"ו האבען נישט אזוי גרינג חתונה נאכאמאל. ווער עס איז באהאווענט מיט יענע וועלט ווייסט דאס, ס'ליגט שוין דעמאלטס צופיל משוגעתן אין קאפ און די גרוש/גרושה האט מיליאן סיבות פארוואס זיי ווילען זיך "נאכנישט" רוקען מיט שידוכים, ס'זיצען הונדערטער אדער טויזענטע גע'גט'ע אן ערענסטע פלענער צו נאכאמאל חתונה האבען. יתכן ווען די ערשטע מאל דארף מען זיך אויך אליינס טרעפן איינעם און מאכען אליינס די דיסיזשען דערויף, וואלט נאר אחד מעיר ושתיים ממשפחה חתונה געהאט.

לענ"ד רוב גרמים (קאָוסעס בלע"ז) פון גיטין זענען זאכען וואס איז געווען ליטרעלי אוממעגליך צו וויסען בעפארן שידוך אז ס'איז פראבלעמאטיש. איך וואלט געשאצט אז ביי 98%-95% פון שידוכים, טראכטן סיי די חתן כלה אליינס און סיי די באקאנטע מיט די משפחה און חתן כלה, אלע טראכטן אז ס'איז א גאלדענע שידוך. אדרבה, ווי אפט הערט איינער א שידוך און טראכט אז יענע שידוך האט נישט קיין הענט און קיין פוס? איך מיין אז ס'איז גאר זעלטן אז איינער זאל אזוי טראכטן (און די איראניע איז אז פונקט יענע שידוכים ארבעטן זיך אויס פערפעקט). למעשה שטעלן זיך זאכען ארויס אנדערש נאכען חתונה, צו ווייל די השגות האבן זיך געטוישט, אדער אנטפלעקט זיך נפשות'דיגע פראבלעמען וואס "קיינער" חוץ דער אינדיווידועל האט געוויסט פון פארדעם, אפילו נישט די עלטערן, אדער איז דא פראבלעמען אין בעט וואס אין דבר סוף ווי אומריכטיג זאכען שטעלן זיך צומאל אויס דארט, בשעת חתן כלה האבען אפטמאל נישט קיין אנונג אין די ענינים בעפאר, און אפגערעדט אז מ'האט נישט קיין טעסט דרייוו. די אלע זאכען קענען געשען און האט גארנישט מיטן שידוך סיסטעם, אבער אז ס'געשעט א בּאָבּאָ אין די מערידזש איז די שידוך סיסטעם א פּערפעקט טאַרגעט צו בלעימען אלע פראבלעמען אויף עס.

שידוכים אין די חסידישע סיסטעם האט א פּעטטערן וויאזוי מ'שטעלט צאם מענטשן, אין מיינע אויגן איז די פּעטטערן א ווירקזאמע מהלך, מיט שטארקע פאטענציאל אז זיי זאלן אויפשטעלן אן גיטע און צופרידענער שטוב, און איבער אלעם ווערט די בחור און מיידל סערווירט אויף א גאלדענע טאץ דורך די עלטערן, זיי טוען אלעס פון די פארשלאַג ביזן לעצטע שבע ברכות און ווייטער (הלוואי קען איך עפענען א ביזנעס און האבען א צווייטער טון די גאנצע ארבעט פון אויפשטעלן די ביזנעס, אינוועסטירן יעדע דאלער וואס ס'נעמט, און יענער באקומט גארנישט פאר עס חוץ די נחת אז "מיין" ביזנעס פארט גיט...). אמת אז שלום בית איז א שווערע נושא, אמת אז גיטין איז גאר ווייטאגליך; מ'קען אבער זאגען אז שידוכים געשעהט על פי נס און רובא דרובא פעלער פארט עס על מי מנוחות ביזען הונדערט צוואנציג אויך על פי נס. אמאל דארף מען ארבעטן שווער אויסצופיגערען א מהלך עס צו מאכען ארבעטן צו האבן א גליקליך און צופרידן לעבן, אמאל האט מען קאמפליצירטע בּאמפּס און סטראגעלס דורכן לעבן, מ'שטופט עס אבער, און אמאל גייט עס צי גט און נאכדעם האט מען אנדערע פראבלעמען.

א ליטווישע חבר מיינער האט געדעיט א מיידל פאר גאנצע צוועלף חדשים בתמידות, ס'איז געווען וואָנדערפול (כמעט פייער פון די באלאטעס), זיי האבען חתונה געהאט בשעה טובה ולא מוצלחת, אלע פראבלעמען האבען דעמאלטס אנגעפאנגען ארויסצושפראצן, זיי האבן זיך גע'גט א חודש נאכען חתונה. איך וועל עס לאזען ביי דעם, די מעשה איז סעלף עקספלענעטאָרי.

 

[Grow_a_helmet]

הקיצור, נעמסט אלע קראנקהייטן פון אונזער סאסייעטי און בארעכטיגסט אזא אוממענטשליכע משוגענע קראנקהייט ס'זאל געשען.


אויב דיין קינד קען נישט גארנישט עבאויד מעריזש וואס מאכסטו אים בכלל חתונה?


פארוואס טאקע איז אזוי צופליקט אפ געטיילט די צוויי מינים?


פארוואס ביי סעקאנד מעריזש איז פלוצלונג די ערשטע מהלך נישט גוט געווען דאמאלטס פארשטייט יעדער איינער אז מ'מוז יא דעיטן ווי האלב נארמאלע מענטשן? דעמאלטס פלוצלינג איז נישט אפגעטייילט די מינים?
א אינגערמאן דארף זיך גט'ן צו זוכה זיין אז די שדכן זאל אים קאלן אנשטאט זיין טאטע-מאמע וואס פייטן זיך וואס בכלל אויסצוהערן?



זעסט מיר נישט אויס מער ווי א טאטע וואס וויל אוועקלויפן פון שולד געפילן. שפעטער זע איך גאר אז דו האלסט אונז זענען בעסער פון די מאדערנע און ליטווישע...OMG

Click to shrink...

איך שפיר באמת מיטלייד מיט דיין ווייטאג, אבער ביטע פרוביר עס אויסצוגיסן אויף די וועלכע האבן דיר וויי געטון. קען מען אפשר האבן א נארמאלע באזעסענע דיסקוסיע?


יעצט לאמיר אדרעסירן דיינע טענות .

הקיצור, נעמסט אלע קראנקהייטן פון אונזער סאסייעטי און בארעכטיגסט אזא אוממענטשליכע משוגענע קראנקהייט ס'זאל געשען.

Click to shrink...

פארוואס טאקע איז אזוי צופליקט אפ געטיילט די צוויי מינים?

Click to shrink...

1. איך האב נישט "בארעכטיגט" גארנישט, איך אליין בין בכלל נישט קיין שטיצער פון די חרדישע מהלך פון אפטיילן די מינים. איך האב ארויסגעברענגט א נקודה אז למעשה וויבאלד עס איז א יסודותדיגע טייל פון די חרדישע לעבנסשטייגער צו אפטיילן די מינים, דאַן איז נישט שייך קיין אנדערע מהלך אויסער שידוכים.

מיר געפעלט אויך נישט די חרדישע לעבנסשטייגער, עס זענען דא אנדערע אפציעס אויב די זוכסט צו טוישן קאמיוניטי. אבער לויט די וועליוס פון די קאמיוניטי איז נישט דא קיין אנדערע וועג און עס האט נישט קיין זינען צו שרייען ווען מען קען עס נישט טוישן.

אויב דיין קינד קען נישט גארנישט עבאויד מעריזש וואס מאכסטו אים בכלל חתונה?

Click to shrink...

האלטסט אז וויבאלד זיי ווייסן נאכנישט וועגן מערידש זאל מען זיי נישט פראבירן צו לערנען?

פארוואס ביי סעקאנד מעריזש איז פלוצלונג די ערשטע מהלך נישט גוט געווען דאמאלטס פארשטייט יעדער איינער אז מ'מוז יא דעיטן ווי האלב נארמאלע מענטשן? דעמאלטס פלוצלינג איז נישט אפגעטייילט די מינים?

א אינגערמאן דארף זיך גט'ן צו זוכה זיין אז די שדכן זאל אים קאלן אנשטאט זיין טאטע-מאמע וואס פייטן זיך וואס בכלל אויסצוהערן?

Click to shrink...

אוודאי, עס שטומט זייער שיין מיט מיין נקודה. יעצט אז מען איז שוין געווען חתונה געהאט קענען זיי שוין אליין. דאס איז דאך געווען מיין נקודה אז די שידוך סיסטעם איז (כאטש נישט די אידיאל) די איינציגסטע אפציע, משא''כ יעצט דארפן זיי שוין נישט צוקומען צו דעם.

זעסט מיר נישט אויס מער ווי א טאטע וואס וויל אוועקלויפן פון שולד געפילן.

Click to shrink...

דוָד איך נישט אפילו נאנט צו די יארגאנג פון חתונה מאכן קינדער. און אויב ווילסטו שפילן די געים פון צו-טשעפענען מאטיוון מיין איך אז די ביסט דער וואס רעדט פון היץ און פון אייגענע שלעכטע עקספיריענס - וואס ווי געזאגט איך שפיר גרויס מיטלייד אבער איך זיך צו האבן א באזעצענע שמועס .

שפעטער זע איך גאר אז דו האלסט אונז זענען בעסער פון די מאדערנע און ליטווישע...OMG

Click to shrink...

איך האב נישט געזאגט מיר זענען בעסער. איך האב געזאגט אז אלע זענען פעלערהאפטיג.

קענסט ווייטער שרייען פוי.

 

[למך דער נער]

קינדער קינדער שטיל זאל זיין שַא, וואס זענען די קולות דא,
קים'ץ מיט מיר וועל איך אייך פארציילן א שיינע מעשה,
און א פארנומענע מיטוואך נאכן זיין גאר פארנומען, איך קען דאך שוין נישט לערענען און ישובה ווייל קיינער איז שוין נישט מיין יארגאנג, איך שפאציר אזוי אדורך די דיינונג רום, פאריאגטער הייט צו ענדיגן עפעס וואס איך מוז דרונגד קער נעמען, זיצט זיך דארטן מיין טאטע מיט די פיס אויס געצויגן און זאגט מיר למך קים אהער ביטע, איך פאלג און זעץ זיך אנודער, ויפתח את פיהו, גיי מאך דיר דיין פיאות עפען אויף עפעס א גמרא ווייל און א שעה ארום קימט מען דיר קיקן, פרעג איך אים מיט וועם? זאגט ער מיר אָה גאר א גיטע זאך מען האט שוין אפ געזאגט מער פון 1000 שידוכם אלט'ס פאר דיר אפילו די לערנסט שוין נישט און א ישובה אבער עס קימט זיך דיר א גיטע לעבן, און דער זכה בגורל דיר צו קענען האבען איז הרב מענדעל משוגענר, זאג איך פארן באקוועמן טאטן, איך קען דעם פארשוין דאס איז נישט פאר מיר איך קען נישט לעבען און אזא משפחה, אין איך האב אים געזאגט פארוואס און פון ווי איך ווייס, נו זאגט ער עס איז שוין אדורך 20 מינוט גיי מאך דיר גרייט, שוין איך הייב זיך אויף פארלוירן וואס טוט מען דא, אויב וועל איך זאגן ניין נאך די בעשוי וועל איך הערן אז ער האט שוין געשלאסן שידך, די בישות פון די בעשוי פון חיים חזיר'ל איז שוין געווען גענוג בזיונות, שוין נאך די ערשטע בעשוי זאג איך אים אז איך וויל פאראן צום ציון פון..... וויייל איך האב זיך אינטער גענומען, איז געקומען אזא רוסישע ניין, די האסט נישט קיין רשות זיך מקבל זיין די גייסט נישט און ערגעץ זאג איך אים עס דאך שוין שפעט ביינאכט און דו האסט מיר געזאגט אז איך מעג עס אדורך שלאפן טא זאל מען ענדיגן מארגן לאז מיר עס איבער טראכטן, איז ער געגאנגן צום מחותן זאגן אז די חתן איז מסכים מזל טוב,
האב איך חתונה געהאט לא בשעה טובה, מיט די משוגער פון קלאס שלמה המלך זאגט דאך ואשה מאלף לא מאצתי ארויס נעמען איינס פון 1000 וועסטו קיינע גליקן טרעפן,

שוין נאכן זיך סעפערטן און זיך דערווערגן און צרות, זאגט מיר דער אזוי גערופנע טאטע, מיט אזא שמייכל איך האב שוין לאנג געהאלטן אז די דארפסט דיך גט'ן, פארוואס האסטו געווארט אזוי לאנג,
יעצט האב מען אליין ארויס אויף די יארכע זיכען אביסל א ליבע און ווי חז"ל זאגן נחות דרגא ונתיב איתתא, איי איז גוט צו זיין און דעי עולם הזה ווי פייער און וואסער טרעפן זיך צוזאמען,
נאכן באקרוגן די דופלאמעסי פון א מגרש האב איך אן געפאנגן אינטרעוויען א יעדן איינען וואס האט נאר געוואלט רעדן, מקורות ביתו עד רוחות השמים,
רוב מענטשן וואס גט'ן זיך נישט איז ווייל זיי לעבען און דינייעל, און א קליינע טייל מענטשן ווייל זיי שעמען זיך וואס מען וועט זאגן אויף זיי, 5% האבען א גיטע שלום בית,

און די וואס גט'ן זיך יא איז ווייל עס איז נישט געווען מעגליך אזוי צו ממשיך זיין און עס האט געהאלטן עד כלות,

איצטערט בין איך שוין למך דער חתן מדריך, {אפשר דארך מען עפענען א חתונה שנירל} איז אזוי דעיטען 2 חדשים ווי @אבינועם האלט, פארוואס איז דאס ריכטיג? אפשר איז 3 חדשים אויך צו וויינוג אדער 6 וואכן איז איבער גענוג, וואס דארף מען ווען דארף מען,
חתונה האבען איז א צוזאמען שטעל פון 2 זאכן, צוויי מענטשן מיט הארמאנס, וואס און די תורה וועלט וועט מען עס רופן נשמה, חלק אלקי. הרגשה מיט נאך פארשידנע נעמען, יעצט עס זענען דא מענער וואס לעבן מיט פרויען מען רעדט אפילו גוים ווייל די פרוי ציט זיי עפעס א אינערליכע זאך, וואס אפילו די חכמי הגוים וויסן נישט וואס דאס איז, פארשטייט זיך א ארגעזעם וועט עס מער דערהייבן אבער די עיקר נקידה איז דאס, די אינערליכע המשכה, יעמאלס וועט עס ציען, דערנאך קימט צו די פיסיאנאלעטי פון די צוויי, וואס אויב ווערט איינער געטריגערט ווייל זיין נפש איז שוואך אקעגן יענעס שטארקייט אדער בעסער געזאגט יענעמס שוואכקייט וועט עס אפהארגן די אינעליכע ליבע און מען וועט זיך דארפן בייטן.
די גמרא זאגט ביי המן מיט אחשוורוש זיי זענען געווען א טיעם ווי א בארג מיט א טאל וואס פוט גענוי אריין איינס און צווייטן,
יעצט ביי א מאן און פרוי איז אויך דא א פיזקל טָאל וואס דער זכר פילט אן מיט זיין בארג, אבער ווען עס קימט צי דו עמאשונל בארג און טאָל אויב איז עס שטעכדיג וועט דער צווייטער אנטלויפן אויב האט יענער שכל, אפילו ער האט געדעיט פאר יאר און אהאלב מיט אינטימעסי

ממלא איז נישט שייך אוועק צו שטעלן א זמן פינקטליך ווי לאנג מען דארף, עס ווענט זיך און די נפש ווי emotional געזונט מען איז און רוב יודען נאכן קריג זענעען ליידער נישט אזוי געזונט

 

[למך דער נער]

די מזבח איז מוריד דמעות פאר המגרש אשתו ראשונה נאר ווען ס'איז "אשתו ראשונה" במובן האמיתי . דהיינו ס'איז דא עכטע טיעפע ליבשאפט פון ביידע איינער צום צווייטען . אבער א אשתו ראשונה וואס איז סתם צאמגעפאורט טעכניש ... אבער ס'איז נישטא די געהעריגען ליבשאפט פון ביידע איינע צום צווייטען דאן איז די מזבח מוריד דמעות ביי די חתונה ... נישט ביי די גירושין ....

Click to shrink...

אמת עס איז דא וואס זאגן מיר ביז יעצט האב איך געוויינט יעצט זאל מזבח אויך אביסל וויינען עס איז דשזאסט א פליפ אביסעל וויינעט דער אין אביסעל יענער

 

[אבינועם]

יעדע שטיק צייט ווערט די נושא ווידעראמאל ארויפגעברענגט, און באמת בין איך זייער סימפאטיש צו די ווייטאג וואס ליגט אין דיינע ווערטער. אבער איך מיין אז דו פארזעהסט איין נקודה: די נושא פון שידוכים עקזיסטירט נישט אין קיין וואקיום, עס איז א חלק פון א ברייטערע סיסטעם, א סיסטעם אין וואס קיין בעסערע מהלך איז נישט דא.

אין א סיסטעם ווי די מינים זענען אפגעטיילט איינער פון צווייטן אויף אזא שטארקע אופן, איז נישט שייך צו ערווארטן מענטשן צו טרעפן שידוכים אויף א מער ארגאנישע אופן. בע''כ מוזטו צוקומען צו אזא שידוך סיסטעם. און אפי' אויב איינער זאל ווען וועלן, אז אינעם שידוך סיסטעם זאל זיך די פאָר נענטער באקענען, איז עס נאכאלץ לימיטעד, וויבאלד זיי ביידע האבן נישט קיין עקספיריענס אין די געדאנק פון זוגיות און זייער פארשטאנד דערין איז לימיטעד.


יעצט. נאכדעם וואס מען פארשטייט אז דאס איז די איינציגסטע עוועיליבל וועג, מיין איך אז מען קען כאטש טון שידוכים ריכטיג, מאכן די ריכטיגע חקירות צו זעהן אויב דאס איז א גוטע פאָר, און בויען די אהבה און קשר נאך די מערידש (וואס לדעתי איז א לעגיטימע מהלך). איך מיין אז רוב פון די פראבלעמען וואס דו דערמאנסט, קומט צוליב נישט טון שידוכים ריכטיג. ווידעראום אויב טוט מען שידוכים ריכטיג איז די רעזולטאט געווענליך גוט (אוודאי איז עס נישט פערפעקט אבער געווענליך קען עס זיין גוט).

Click to shrink...

קודם כל גערעכט , ס'איז טאקע א תוצאה פון די ברייטערע סיסטעם . די ברייטערע סיסטעם איז די שורש פורה ראש ולענה .
אין דאס איז טאקע א ראיה אז די ברייטערע סיסטעם האט גארנישט מיט תורה . ווייל תורה איז דרכיה דרכי נועם וכל נתיבותיה שלום .

אין וואס איז די פתרון ? צו פיקסען די סיסטם פונעם שורש !! ציברעכען די הערמאטישע וואנט צווישען אינגלעך און מיידלעך , וואס דאס איז א קראנקע מנהג וואס שטימט נישט מיטען מציאות הטבע און איז קיינמאל נישט געווען ביי כלל ישראל ביז ס'האט זיך אנגעהויבען ביי געוויסע נקודות סוף בית שני !

ביי אלטע בתי כנסת ארכילאגיש טרעפט מען נישט קיין ווייבער שוהל ... די היינטיגע אופן פון אפטיילונג איז אויפגעבאקען דורעך פרומאקעס טויזענטער יארען נאך מתן תורה !!

און קום מיר נישט זאגען ס'שטייט און שולחן ערוך ... די מציאות איז אז קיינער האלט נישט די גאנצע שולחן ערוך !! איינער דאווענט נאך זמן תפילה , איינער עסט נישט קיין מלוה מלכה ... איינער איז נישט מעביר סדרה ... און אסאך אסאך אנדערע זאכען ... די שולחן ערוך איז סך הכל א ספר פון א פאר הונדערט יאר צוריק ... טויזענטער יארען האט כלל ישראל בכלל נישט געטוהן אלעס וואס שטייט און שולחן ערוך און היינט אויך נישט !!

די שולחן ערוך איז א פיינע ספר פאר א רעפרענס ... נישט יעדע ווארט דארט איז מחייב כלל ישראל ! בכלל נישט !!

 

[אבינועם]

איך געדענק מיין בעשוי האט גענומען אונטער 10 מינוט... מיין טאטע איז געווען ביזי ביפאר אז איך גיי נישט א חתן ווערן ווייל איך בין א גראבער און איך פאלוי נישט זיין פעט פונקטליך, סא ווען איך האב געזען א דארע מיידל אינפארנט פון מיר האב איך גלייך אויפגעטאנצן און מאאאאאאאאאאזעל טאאאאאאב...

אפאר שעה שפעטער האב איך שוין געכאפט אז עס איז א ענבי הגפן בענבי הראזינקע.... און שוין!!!

Click to shrink...

די טראגעדיע פון דיין מעשה איז די מציאות אז א טאטע זאל אזוי רעדן צו א קינד. די זעלבע טאטע וואס האט מורא צו פארפאסן זמן קר"ש האט נישט קיין פראבלעם צו טרעטן אויף לא תונו... אויף דעם זאגט דער נביא:

לָמָּה לִּי רֹב זִבְחֵיכֶם יֹאמַר ה', שָׂבַעְתִּי עֹלוֹת אֵילִים וְחֵלֶב מְרִיאִים וְדַם פָּרִים וּכְבָשִׂים וְעַתּוּדִים לֹא חָפָצְתִּי. חׇדְשֵׁיכֶם וּמוֹעֲדֵיכֶם שָׂנְאָה נַפְשִׁי הָיוּ עָלַי לָטֹרַח נִלְאֵיתִי נְשֹׂא.
רַחֲצוּ הִזַּכּוּ הָסִירוּ רֹעַ מַעַלְלֵיכֶם מִנֶּגֶד עֵינָי חִדְלוּ הָרֵעַ.

 

[אבינועם]

ס'איז באמת א שווערע נושא. אן צוגלייכן די חסידישע סיסטעם צי אנדערע סיסטעמען, די קאנוויניענס פון האבען די עלטערן טון 98% פון די ארבעט פארען שידוך איז א שטארקע עדווענטעדזש; והא ראיה, די וואס גט'ן זיך ח"ו האבען נישט אזוי גרינג חתונה נאכאמאל. ווער עס איז באהאווענט מיט יענע וועלט ווייסט דאס, ס'ליגט שוין דעמאלטס צופיל משוגעתן אין קאפ און די גרוש/גרושה האט מיליאן סיבות פארוואס זיי ווילען זיך "נאכנישט" רוקען מיט שידוכים, ס'זיצען הונדערטער אדער טויזענטע גע'גט'ע אן ערענסטע פלענער צו נאכאמאל חתונה האבען. יתכן ווען די ערשטע מאל דארף מען זיך אויך אליינס טרעפן איינעם און מאכען אליינס די דיסיזשען דערויף, וואלט נאר אחד מעיר ושתיים ממשפחה חתונה געהאט.

לענ"ד רוב גרמים (קאָוסעס בלע"ז) פון גיטין זענען זאכען וואס איז געווען ליטרעלי אוממעגליך צו וויסען בעפארן שידוך אז ס'איז פראבלעמאטיש. איך וואלט געשאצט אז ביי 98%-95% פון שידוכים, טראכטן סיי די חתן כלה אליינס און סיי די באקאנטע מיט די משפחה און חתן כלה, אלע טראכטן אז ס'איז א גאלדענע שידוך. אדרבה, ווי אפט הערט איינער א שידוך און טראכט אז יענע שידוך האט נישט קיין הענט און קיין פוס? איך מיין אז ס'איז גאר זעלטן אז איינער זאל אזוי טראכטן (און די איראניע איז אז פונקט יענע שידוכים ארבעטן זיך אויס פערפעקט). למעשה שטעלן זיך זאכען ארויס אנדערש נאכען חתונה, צו ווייל די השגות האבן זיך געטוישט, אדער אנטפלעקט זיך נפשות'דיגע פראבלעמען וואס "קיינער" חוץ דער אינדיווידועל האט געוויסט פון פארדעם, אפילו נישט די עלטערן, אדער איז דא פראבלעמען אין בעט וואס אין דבר סוף ווי אומריכטיג זאכען שטעלן זיך צומאל אויס דארט, בשעת חתן כלה האבען אפטמאל נישט קיין אנונג אין די ענינים בעפאר, און אפגערעדט אז מ'האט נישט קיין טעסט דרייוו. די אלע זאכען קענען געשען און האט גארנישט מיטן שידוך סיסטעם, אבער אז ס'געשעט א בּאָבּאָ אין די מערידזש איז די שידוך סיסטעם א פּערפעקט טאַרגעט צו בלעימען אלע פראבלעמען אויף עס.

שידוכים אין די חסידישע סיסטעם האט א פּעטטערן וויאזוי מ'שטעלט צאם מענטשן, אין מיינע אויגן איז די פּעטטערן א ווירקזאמע מהלך, מיט שטארקע פאטענציאל אז זיי זאלן אויפשטעלן אן גיטע און צופרידענער שטוב, און איבער אלעם ווערט די בחור און מיידל סערווירט אויף א גאלדענע טאץ דורך די עלטערן, זיי טוען אלעס פון די פארשלאַג ביזן לעצטע שבע ברכות און ווייטער (הלוואי קען איך עפענען א ביזנעס און האבען א צווייטער טון די גאנצע ארבעט פון אויפשטעלן די ביזנעס, אינוועסטירן יעדע דאלער וואס ס'נעמט, און יענער באקומט גארנישט פאר עס חוץ די נחת אז "מיין" ביזנעס פארט גיט...). אמת אז שלום בית איז א שווערע נושא, אמת אז גיטין איז גאר ווייטאגליך; מ'קען אבער זאגען אז שידוכים געשעהט על פי נס און רובא דרובא פעלער פארט עס על מי מנוחות ביזען הונדערט צוואנציג אויך על פי נס. אמאל דארף מען ארבעטן שווער אויסצופיגערען א מהלך עס צו מאכען ארבעטן צו האבן א גליקליך און צופרידן לעבן, אמאל האט מען קאמפליצירטע בּאמפּס און סטראגעלס דורכן לעבן, מ'שטופט עס אבער, און אמאל גייט עס צי גט און נאכדעם האט מען אנדערע פראבלעמען.

א ליטווישע חבר מיינער האט געדעיט א מיידל פאר גאנצע צוועלף חדשים בתמידות, ס'איז געווען וואָנדערפול (כמעט פייער פון די באלאטעס), זיי האבען חתונה געהאט בשעה טובה ולא מוצלחת, אלע פראבלעמען האבען דעמאלטס אנגעפאנגען ארויסצושפראצן, זיי האבן זיך גע'גט א חודש נאכען חתונה. איך וועל עס לאזען ביי דעם, די מעשה איז סעלף עקספלענעטאָרי.

Click to shrink...

א) די סיבה פארוואס אסאך גרושים און גרושות האבען נישט אזוי שנעל חתונה איז נישט וועגען די ס'שוין נישט די עלטערן וואס טוען די ארבעט ... ס'איז וועגען זיי האבען זיך אפגעבריהט און זיי האבען טראומא .

ב) טאמער וואס די זאגסט אז ווען די ערשטע מאל ברויך מען אליינס באשלוסען און נישט די עלטערן דאן וואלטען רוב נישט חתונה געהאט .... ווען ס'וואלט געווען אמת וואלט ביי די מאדערנע קרייזען רוב נישט חתונה געהאט ... פארשטייט זיך אז ס'איז לא דובים ולא יער !

ג) לגבי דיין נקודה אז ביי רוב גיטין איז נישט געווען מעגליך צו וויסען פארדעם אז ס'איז פראבלעמאטיש , קודם כל לאו דוקא ... און צווייטענס פארדעם טאקע דארף די החלטה זיין באמת און די הענט פון די בחור אדער מיידל וואס זאלען אויך האבען א נארמאלע חינוך כדי ביי די 20 צו קענען וויסען וויזוי צו מאכען אזא החלטה דורך שפירען צו ס'איז פאר זיי נישט דורך עס מעסטען טעכניש אדער לויט די משפחה ... און בעצם די פראבלעם איז נישט נאר די גיטין ! די פראבלעם איז די מ'קען זאגען 80% וואס האבען נישט קיין שלום בית !
און די סיבה פאר די שלום בית דיזעסטער איז נישט נאר א שידוכים פראבלעם ס'איז אויך א סאסייעטי וואס אסאך ווייסען נישט וויזוי צו האבען א נארמאלע קשר מיט א פרוי ... און אסאך פרויען ווייסען נישט געהעריג וויזוי צו האבען א קשר מיט א מאן ... זיי האבען עס נישט געזעהן ביי די עלטערן און עס נישט באקומען פון א נארמאלע חינוך ...

ד) לגבי אז שידוכים גייט על פי נס ... מיט אזאלכע ניסים זעמער אויף גרויסע צרות ... א סיסטם דארף ווערען אוועק געשטעלט על פי טבע ! נישט על פי נס ... אין סומכין על הנס !

 

[הערשי פערל]

אין א סיסטעם ווי ווילן עפעס איז אפגעפרעגט, אלעס איז מען מחליט פאר מיר, ווי קען איך אליין ווילן עפעס אין א מיידל, מיין גאנצער וועזן איז שוין פון לאנג געזלייטעד זאלן מיינע עלטערן מחליט זיין פאר מיר.

נאר נאכן זיך גט'ן און ארויספאלן פונעם באן וואס האט שוין געפסקנט אלעס וואס גייט זיין מיט מיר ביזן בית החיים, דארף איך זיך אליין אויפהייבן און אנהייבן זען וואס איך וויל, נאר דאן קען איך זיכן א שידוך אליין.

שידוכים איז נישט קיין גורם נאר אנדערש אן עפעקט פון נישט האבן קיין רעכט צו האבן א ווילן פון אלץ קינד.

הזהרו פון די זיווג שני קאפלס מהם תצא תורה, זיי מאכן דעם טויש, זייערע קינדער וועלן האפנטליך האבן בחירה און קענען דעיטן. די אנדערע האבן מורא צו זען דעם בעשאו חורבן, ווייל עס איז מחייב און זיי טרעפן נישט די שטארקייט צו טון עפעס ריכטיג וואס איז אומפאפולער, זיי וועלן עס ענדערש פארטיידיגן ווען שטילערהייט האפן זיי די מציאות זאל זיין אנדערש

 

[כאנישט קיין כח]

פארדעם טאקע דארף די החלטה זיין באמת און די הענט פון די בחור אדער מיידל וואס זאלען אויך האבען א נארמאלע חינוך כדי ביי די 20 צו קענען וויסען וויזוי צו מאכען אזא החלטה

Click to shrink...

(איך רעספעקטיר דיין אפיניען. איך בין טאקע נישט קיין בער און נישט קיין וואלד, איך בין א מענטש צווישן מענטשען, בתוך עמי אנכי יושבת, איך זע וואס ס'גייט פאר ביי אינזער ציבור לטב ולרעותא, פון מיין קוקווינקל און פערספעקטיוו (מיט א לייכטע מאַרדזשין אָוו ערראָר)).

מילד גערעדט, וואס איך האב דא ציטירט צעווארפט לכאורה דיין ב) און פּארטשיעלי אויך דיין א). אגב איך עגרי מיט דעם אז א געזונטע ערציאונג קען מאכען אדער צוברעכען די קינד'ס עתיד, אסאך מער ווי די קינד אליינס קען טון ווען ער האלט שוין דארט אלס עדאָלט.

די סיבה פאר די שלום בית דיזעסטער איז נישט נאר א שידוכים פראבלעם ס'איז אויך א סאסייעטי וואס אסאך ווייסען נישט וויזוי צו האבען א נארמאלע קשר מיט א פרוי ... און אסאך פרויען ווייסען נישט געהעריג וויזוי צו האבען א קשר מיט א מאן ... זיי האבען עס נישט געזעהן ביי די עלטערן און עס נישט באקומען פון א נארמאלע חינוך ...

Click to shrink...

כנ"ל

די פראבלעם איז די מ'קען זאגען 80% וואס האבען נישט קיין שלום בית !

Click to shrink...

מקור פון די סטאטיסטיק?

 

[איצטרוביל]

איך געדענק מיין בעשוי האט גענומען אונטער 10 מינוט... מיין טאטע איז געווען ביזי ביפאר אז איך גיי נישט א חתן ווערן ווייל איך בין א גראבער און איך פאלוי נישט זיין פעט פונקטליך, סא ווען איך האב געזען א דארע מיידל אינפארנט פון מיר האב איך גלייך אויפגעטאנצן און מאאאאאאאאאאזעל טאאאאאאב...

אפאר שעה שפעטער האב איך שוין געכאפט אז עס איז א ענבי הגפן בענבי הראזינקע.... און שוין!!!

Click to shrink...

די רופסט דיך נאך א Boy, איך ווייס נישט ווי די האלטסט. שוין גיי רעד דיר דורך מיט א א ערליכע קלוגע איד. אפשר ווייל די זאגסט מאנסי גיי רעדט צו רב שמואל היימאן שליט"א. ס'איז דא הילף!!

Dont waist your life with such a attitude. If you think she is not for you, don't destroy her life.

 

[עולמות]

די בעסטע עצה איז אז אינגלעך אין מיידלעך זאלן אויפוואקסן ציזאמען אין איין קלאס אויפן די זעלבע באס, בחורים מיט מיידלעך זאלן זיין ציזאמען אויפוואקסן ציזאמען אין לאזן די נאטור פון די בריה זיי צאמפארן, דעס איז די נאטירלעכע וועג וויזוי די וועלט פירט זיך, פאר איינער קימט און דרייט ארים די יוצרות! די וועלט איז נישט פערפעקט אבער די וועלט האט א נאטאר!

 

[אבינועם]

אין א סיסטעם ווי ווילן עפעס איז אפגעפרעגט, אלעס איז מען מחליט פאר מיר, ווי קען איך אליין ווילן עפעס אין א מיידל, מיין גאנצער וועזן איז שוין פון לאנג געזלייטעד זאלן מיינע עלטערן מחליט זיין פאר מיר.

נאר נאכן זיך גט'ן און ארויספאלן פונעם באן וואס האט שוין געפסקנט אלעס וואס גייט זיין מיט מיר ביזן בית החיים, דארף איך זיך אליין אויפהייבן און אנהייבן זען וואס איך וויל, נאר דאן קען איך זיכן א שידוך אליין.

שידוכים איז נישט קיין גורם נאר אנדערש אן עפעקט פון נישט האבן קיין רעכט צו האבן א ווילן פון אלץ קינד.

הזהרו פון די זיווג שני קאפלס מהם תצא תורה, זיי מאכן דעם טויש, זייערע קינדער וועלן האפנטליך האבן בחירה און קענען דעיטן. די אנדערע האבן מורא צו זען דעם בעשאו חורבן, ווייל עס איז מחייב און זיי טרעפן נישט די שטארקייט צו טון עפעס ריכטיג וואס איז אומפאפולער, זיי וועלן עס ענדערש פארטיידיגן ווען שטילערהייט האפן זיי די מציאות זאל זיין אנדערש

Click to shrink...

למעשה בכלל נישט האבען קיין ווילען אלץ קינד ווענדזיך וועלכע קהילה און וועלכע משפחה . ס'דא ווי ס'איז בעסער אין ס'דא ווי ס'איז ערגער . אבער יא , בדרך כלל איז די ווילען פון די קינד נישט די וויכטיגסטע זאך ...

 

[איצטרוביל]

די בעסטע עצה איז אז אינגלעך אין מיידלעך זאלן אויפוואקסן ציזאמען אין איין קלאס אויפן די זעלבע באס, בחורים מיט מיידלעך זאלן זיין ציזאמען אויפוואקסן ציזאמען אין לאזן די נאטור פון די בריה זיי צאמפארן, דעס איז די נאטירלעכע וועג וויזוי די וועלט פירט זיך, פאר איינער קימט און דרייט ארים די יוצרות! די וועלט איז נישט פערפעקט אבער די וועלט האט א נאטאר!

Click to shrink...

קענסט גיין וואוינען דארט. דא וועט עס אזוי זיין פופציג יאר ארום, אפשר.

 

[אבינועם]

די בעסטע עצה איז אז אינגלעך אין מיידלעך זאלן אויפוואקסן ציזאמען אין איין קלאס אויפן די זעלבע באס, בחורים מיט מיידלעך זאלן זיין ציזאמען אויפוואקסן ציזאמען אין לאזן די נאטור פון די בריה זיי צאמפארן, דעס איז די נאטירלעכע וועג וויזוי די וועלט פירט זיך, פאר איינער קימט און דרייט ארים די יוצרות! די וועלט איז נישט פערפעקט אבער די וועלט האט א נאטאר!

Click to shrink...

אין וואס וועט זיין ווען מיסיס ברוינשטיין וועט געבען א שיעור עיון שיעור אין ישיבה גדולה ?
למעשה וואלט איך געזאגט אז ס'איז בעסער ציזאמען ביז די בר מצוה . אבער ישיבות זאלען זיי סעפארעיטעד ביי די לימודים . קענען זיין ציזאמען אויפען באס ... אדער ביי הפסקות ...

 

[Monsey Boy]

די רופסט דיך נאך א Boy, איך ווייס נישט ווי די האלטסט. שוין גיי רעד דיר דורך מיט א א ערליכע קלוגע איד. אפשר ווייל די זאגסט מאנסי גיי רעדט צו רב שמואל היימאן שליט"א. ס'איז דא הילף!!

Dont waist your life with such a attitude. If you think she is not for you, don't destroy her life.

Click to shrink...

א גוטן מנהל, איך גיי שוין זיין וואויל..

ב"ה די הוה איז בכלל נישט דעיס. אונז זענען אויף 1 page...

 

[עולמות]

איך מיין אז יעצט פארשטייט מען פשט אין קשה זיווגו של אדם כקריעת ים סוף! די וואסער האט א נאטור פון גרעוועטי אז אלעס פאלט אין פלאץ, קומט משה רבינו און שפאלט דעם ים פארקערט פון נאטור! די זעלבע איז מיט אונזער שידוכים סיסטעם....

 

[אבינועם]

איך מיין אז יעצט פארשטייט מען פשט אין קשה זיווגו של אדם כקריעת ים סוף! די וואסער האט א נאטאר פון גרעוועטי אז אלעס פאלט אין פלאץ קומט משה רבינו און שפאלט דעים ים פארקערט פון נאטאר! די זעלבע איז מיט אינזער שידיכים סיסטעם....

Click to shrink...

שיינע געדאנק . די חילוק איז נאר אז משה רבינו האט געשפאלטען דעם ים לטובת די אידען . און די חסידישע חומרות שפאלטען דעם ים וואס מאכט שאדען פאר אידען .
בעצם ס'שטייט פונעם ריזשינער אז משה רבינו האט נישט געוואלט גיין בשליחות פונעם אייבערשטען צו אויסלייזען די אידען ביי די מעשה פונעם סנה ווייל ער האט געוואלט אז די גאולה זאל זיין בדרך הטבע , אזוי זאגט דער ריזשינער אין עירין קדישין .

 

[אבינועם]

כ'האב געפרעגט gemini וואס זענען די פראבלעמען פון די חסידישע שידוכים סיסטעם ... דאס האט ער גענפערט :

די פראבלעמען אין דער חסידישער שידוכים-סיסטעם​

די חסידישע שידוכים-סיסטעם איז געבויט אויף שנעלקייט און בשותפותדיקע ווערטן, אבער זי ברענגט מיט זיך עטלעכע ערנסטע שוועריקייטן:

• קורצע און אויבערפלעכלעכע באקאנטשאַפט: די פגישות זענען געוויינטלעך ווייניק און זייער קורץ. דאָס לאָזט כמעט נישט קיין אָרט צו דערקענען א עמאָציאָנעלן קשר אָדער פאַרשטיין דעם כאַראַקטער פונעם צווייטן צד פאַרן מאַכן די גוירלדיקע באַשלוס.
  
  
• דרוק פון די משפּחה און סביבה: וויבאלד די עלטערן זענען די הויפּט מחליטים, האָבן די יונגע לייט אָפט מאָל מורא צו זאָגן "ניין" אָדער פילן א דרוק צו פאַרענדיקן דעם שידוך וואָס שנעלער כדי צו מאַכן נחת.
  
  
• באַהאַלטן אינפאָרמאַציע: טראָץ די טיפע בירורים, פּאַסירט מאָל אַז וויכטיקע פרטים (ווי געזונט-פּראָבלעמען אָדער גייסטיקע שוועריקייטן) ווערן פאַרשוויגן דורך שדכנים אָדער משפּחות כדי נישט "קאַליע צו מאַכן" דעם שידוך.
  
  
• מאַנגל אין פערזענלעכע צופּאַסונג: די סיסטעם קוקט פיל אויף טרוקענע פאַקטן (יחוס, געלט, רוחניות) און ווייניקער אויף צי די צוויי מענטשן האָבן ענלעכע תאוות, חלומות אָדער כאַראַקטער-שטריכן, וואָס קען שפּעטער שאַפֿן פרידן-הבית פּראָבלעמען.
  
  
• קאַטעגאָריעס און "סוגים": ס'איז פאַראַן אַ שטרענגע היעראַרכיע. אַ בחור אָדער אַ מיידל מיט אַ קליינעם "חיסרון" (ווי עלטער ווערן אָדער אַ משפּחה-פּראָבלעם) קענען שנעל ווערן אָפּגעשטופּט אין א זייט און האָבן גרויסע שוועריקייטן צו געפֿינען אַ פּאַסיקע פּאָר.

 

[שניידער]

יישר כוחם פון די חשוב'ע חברים וואס האבן דא אראפגעלייגט דעם סוגיא מיט גאר גוטע פוינטס.
איך וואלט געוואלט אנמערקן אז בעפאר מ'איז דן וועלכע סיסטעם איז גוט דארף מען זעהן צו אין די וועלט ווי אונז לעבן קומט בכלל צו זיין א "סיסטעם פון חתונה האבן".
פון וואו קומט די הנחה אז יעדער (העטרוסעקסועל אפילו) איז בכלל געמאכט צו חתונה האבן??
און נאך אלץ מיינאר??
איך ווייס אז אסאך פון אונז וואלטן גע'חלש'ט צו לעבן אין דעם טונקעלע מיטל-אלטער, אבער מיר זענען ליידער נאכנישט דארט, מ'דארף שטערקער איינרייסן ביי והשב את האפילה און ביז דאן דארף מען מקיים זיין שב ואל תעשה; גאט, ווי מיר אלע ווייסן, קען דאך נישט באנקראטירן.