האסטו קלאר געהערט פון דיין טאטע איבער מעמד הר סיני?

זאגסט זייער גוט, און דו האסט מיר געברענגט נענטער צו מיין נקודה.
מהיכי תיתי אז אמאל איז נישט געווען קיין קריטיקעל טינקינג? דאס אז זיי האבן געגלייבט אין די זאכן וואס דו האסט אויבן געברענגט, איז נישט קיין גוטע ראי', ווי איך האב שוין אויבן געשריבן.
אמאל איז נישט געווען די "לוקסוס" פון קריטיקל טינקינג (אויב דו האסט געוואלט בלייבן מיט א קאפ וואס קלעפט צו דיינע אקסלען).
 
אינטערעסאנט איז אז א זיבעטע טאג איז פריי ,פון ארבייט איז היינט איינגעפיהרט אין די גאנצע ציוויליזירטע וועלט , אויך דער נאמען שבת , איז אינטערנאציאנאל
נישט אלע האלטן דעם זעלבן טאג , אבער דאס איז נישט מעכב , ווי די גמרא זאגט ההולך במדבר ואינו יודע , ער ווייסט נישט וועלכע טאג עס איז- ער האט פארלוירן דעם חשבון - מונה ששה ימים ושובת , ער האלט דעם ״ זיבעטן- לויט זיין חשבון

דעס איז דאך גיוועהן דער מקור , פון די וואס האבן חולק גיוועהן אויפן חזון אי״ש לגבי דעם קו התאריך , וואס ער האט א ראיה פון די גמרא , לויט בעל המאור און כוזרי , אז אין יאפאן איז די טאג גירוקט פון יידישן מספר פון שבת , איז די טענה פון די חולקים , אז מען גייט נאכן זיבעטן וואס מען ציילט למעשה.
נישט קלאר וואס דו פרובירסט דא צו זאגן.
דאס אז די גאנצע וועלט גייט מיט די קריסטליכע קאלענדער מיינט אז קריסטענטום איז אמת?

די גאנצע וועלט טוט "היינט" אסאך זאכן וויבאלד במשך הדורות זענען געווען עמפייערס וואס האבן אריינגעברענגט זייער קולטור צווישן אלע זייערע אונטערטאנען.
 
נישט קלאר וואס דו פרובירסט דא צו זאגן.
דאס אז די גאנצע וועלט גייט מיט די קריסטליכע קאלענדער מיינט אז קריסטענטום איז אמת?

די גאנצע וועלט טוט "היינט" אסאך זאכן וויבאלד במשך הדורות זענען געווען עמפייערס וואס האבן אריינגעברענגט זייער קולטור צווישן אלע זייערע אונטערטאנען.
נאר גימיינט אהנצוווייזען אויף די הערה פון שטייגער אז שבת, וואס איז אין די טען קאמעדמענטס, ווערט נישט פראקטיצירט, אז למעשה ווערט שבת אנערקענט אין די ציוויל וועלט
די קאלענדער האט נישט מיט רעליגיע, עס איז גיבעיסט אויף מהלך החמה, תקופות השנה, וואס קריסטן האבן מסדר גיוועהן,
דרך אגב די חשבון פון תקופות איז דערמאנט אין די גמרא אין נאהמען פון שמואל, און די קאלענדער איז גיגאנגען מיט די חשבון, נאר שפעטער האבן זיי איינגיזעהן אז זיי מאכן דעם יאהר עטוואס לענגער ווי עס איז ריכטיג, האבן זיי אויף איינמאהל געסקיפט 11 טאג צו אויסגראדן דעם חשבון, דער אויסגיבעסערטער קאלענדער שטימט מער מיט די חשבון וואס אונז רופן אהן תקופת רב אדא, א בן דורו פון שמואל, און ער האט געשריבן די ברייתא מיט א מער פונקטליכע רעכענונג.

אין די הלכה פון תקופות גייט מען נאך די קאלענדער חשבון לגבי ותן טל ומטר, הגם נאך לויטן אלטן נוסח פון שמואל, וואס איז א פלא, ווייל עס איז קלאהר אז די נייע איז מער אקוראט, - אבער הלכה איז א סלאו מאווינג וויהיקל - אין די חשבונות פון עיבור שנה, אז די חגים זאלן אויס קומען אין תקופת האסיף סוכות , און אין תקופת אביב פסח , האט מען שוין מעיקרא גענוצט די חשבונות פון רב אדא׳ס ברייתא, וואס מען האט גיהאלטן אז עס איז פונקטליכער , איז מסתבר אז דער חשבון פון שמואל איז א לייכטערער - ער רעכנט יעדע תקופה 91 טעג אין 6 שעה , האט מען דעס קובע גיוועהן פאר די תפילה פון שאלת גשמים , אבער פונדעסטוועגן ווען די גלח גרעגאריוס האט גיטוישט צו פארעכטן , וואלט מען וועהן גיקענט עס אהנעמען , אבער זעהט אויס אז מען האט נישט גיוואלט גיבן דעם כבוד פאר׳ן גלח , איז משנה לא זזה ממקומה ,און עס איז גיווארן דעצעמבער 4 אויף דעם נייעם קאלענדער
 
לעצט רעדאגירט דורך א מאדעראטאר:
אמאל איז נישט געווען די "לוקסוס" פון קריטיקל טינקינג (אויב דו האסט געוואלט בלייבן מיט א קאפ וואס קלעפט צו דיינע אקסלען).
איך האב דיר געבעטן א ראי', נישט קיין סטעיטמענט.
 
איך נעם אן אז דו האסט געהערט פון די אינקוויזיציע, אבער ליתר שאת לאמיר דא דערמאנען קרח ועדתו.
וויפיל יאר איז שוין די אינקוויזיציע געשטאנען? וואס איז דיין ראי' פון קורח, אויב מיר ווייסן נאכנישט צי משה רבינו האט בכלל עקזיסטירט?

מיין שטעלונג אין דער סוגיא איז אביסל מער קאמפליצירט ווי דיינער.
לדעתי האט קריטיקעל טינקינג אלעמאל פארנומען אן ארט, בפרט צווישן די עליטע, אבער אפילו ביים המון עם. אבער אלעס בלויז אין א געוויסע ראם פון הנחות וואס יעדער האט גענומען פאר גרענטעד.
צום ערשט האבן די געטער פארפיגט איבער אלס און אלעמען, און קיינער האט נישט געצווייפלט אין זייער ריכטיגקייט, הגם עס זענען יא אנטשטאנען חקירות איבער זייערע ראלעס, און אזוי ווייטער.
דאן זענען געקומען די גריכן און אביסל אויסגעברייטערט דעם ראם, אבער ווייטער אין זייער פרעימווארק פון טעלעאלאגיע און תכלית, א הנחה וואס יעדער האט אנגענומען אן קיין צווייפל. די שאלה איז בלויז געווען וויאזוי פונקטליך נאטור צילט.
די אריסטאטליען מהלך האט אנגעהאלטן היבש לאנג, ביז קאפערניקעס און גאלילעא האבן באוויזן עס צו שטעלן אונטער פראגע צייכן, אבער אפילו זיי האבן אויך אנגעהויבן מיט פארשידענע הנחות אין וועמען זיי האבן קיינמאל נישט געצווייפלט.

אלזא, צי מיינונגען זענען ארויפגעצוואונגען געווארן אויף מענטשן? זיכער אז יא!
באדייט דאס אז עס האט בכלל נישט עקזיסטירט קיין קריטיקעל טינקינג? כ'מיין אז נישט.
האבן זיי געמאכט אסאך פאלשע הנחות? you bet...
איז צוליב דעם לאגיש אוועקצמאכן א יארן לאנגע אנגענומענע היסטאריע מיט א מאך מיט דער האנט, אן קיין עווידענס אז עס איז געווען פאלש? דא זענען מיר שוין מחולק, און איך האלט אז דער בורדען אוו פרוף ליגט אויף דיר, אויפצואווייזן אז אט די אנגענומענע הנחה איז איינס פון די פאלשע.
 
וויפיל יאר איז שוין די אינקוויזיציע געשטאנען? וואס איז דיין ראי' פון קורח, אויב מיר ווייסן נאכנישט צי משה רבינו האט בכלל עקזיסטירט?

מיין שטעלונג אין דער סוגיא איז אביסל מער קאמפליצירט ווי דיינער.
לדעתי האט קריטיקעל טינקינג אלעמאל פארנומען אן ארט, בפרט צווישן די עליטע, אבער אפילו ביים המון עם. אבער אלעס בלויז אין א געוויסע ראם פון הנחות וואס יעדער האט גענומען פאר גרענטעד.
צום ערשט האבן די געטער פארפיגט איבער אלס און אלעמען, און קיינער האט נישט געצווייפלט אין זייער ריכטיגקייט, הגם עס זענען יא אנטשטאנען חקירות איבער זייערע ראלעס, און אזוי ווייטער.
דאן זענען געקומען די גריכן און אביסל אויסגעברייטערט דעם ראם, אבער ווייטער אין זייער פרעימווארק פון טעלעאלאגיע און תכלית, א הנחה וואס יעדער האט אנגענומען אן קיין צווייפל. די שאלה איז בלויז געווען וויאזוי פונקטליך נאטור צילט.
די אריסטאטליען מהלך האט אנגעהאלטן היבש לאנג, ביז קאפערניקעס און גאלילעא האבן באוויזן עס צו שטעלן אונטער פראגע צייכן, אבער אפילו זיי האבן אויך אנגעהויבן מיט פארשידענע הנחות אין וועמען זיי האבן קיינמאל נישט געצווייפלט.

אלזא, צי מיינונגען זענען ארויפגעצוואונגען געווארן אויף מענטשן? זיכער אז יא!
באדייט דאס אז עס האט בכלל נישט עקזיסטירט קיין קריטיקעל טינקינג? כ'מיין אז נישט.
האבן זיי געמאכט אסאך פאלשע הנחות? you bet...
איז צוליב דעם לאגיש אוועקצמאכן א יארן לאנגע אנגענומענע היסטאריע מיט א מאך מיט דער האנט, אן קיין עווידענס אז עס איז געווען פאלש? דא זענען מיר שוין מחולק, און איך האלט אז דער בורדען אוו פרוף ליגט אויף דיר, אויפצואווייזן אז אט די אנגענומענע הנחה איז איינס פון די פאלשע.
1. האסט געבעטן משלים האב איך דיר געגעבן 2, ס'איז פאראן נאך אפאר טויזנט.

2. קורח'ס מעשה ווייזט דיר אז אמאל איז פרעגן קשיות קעגן די פירער געקומען מיט די פרייז פון טויט (ס'איז מיר בכלל נישט נוגע אויב די ספעציפישע מעשה האט פאסירט, די פאסירונג ווייזט ווידער וויאזוי די קולטור בימים ההם האט באטראכט זיך דינגען מיט די פירער... כמעט ווי מען פירט זיך כהיום אין גור 🤣).

3. סדר העולם איז אז ווערט ס'מאכט א קלעים, ברויך ברענגען פרוף. ס'גייט נישט די אדער וועי אראונד.
די וואס קלעימען א הימלישע מעמד הר סיני זיי זענען די וואס ברויכן ברענגען די פרוף.
די טענה אז 500 יאר צוריק האט יעדער געגלייבט דערין איז קיין פרוף.

4. פון די טענת הכוזרי האט מען גערעדט אין די פארגאנגענהייט (אז דו ווילסט קען מען מאכן נאך א שמועס דערוועגן), דא האב איך זיך באצויגן צו דיין זייטיגע הערה אז הונדערטער יאר צוריק האט יעדער געגלייבט דערין.
כ'האב ארויסגעברענגט אז די קולטור פון אמאל האט גורם געווען אז לעגענדעס זענען גרינגער געבוירן געווארן, גרינגער אנגענומען געווארן, און גרינגער פארשפרייט געווארן.
גענוי ווי דו פארשטייסט אז אין גור וועט א מעשה פון רבי'ן אנגענומען ווערן אסאך שנעלער און שטערקער ווי א מעשה וואס דער מאדערנער ראביי פארציילט, אט אזוי און נאך פיל מער איז געווען אמאל (ווייל אמאל האט זיך עס נישט געענידגט מיט שגץ-ארויס, נאר מען האט געדארפט שרייען כהנים-ארויס)
 
3. סדר העולם איז אז ווערט ס'מאכט א קלעים, ברויך ברענגען פרוף. ס'גייט נישט די אדער וועי אראונד.
די וואס קלעימען א הימלישע מעמד הר סיני זיי זענען די וואס ברויכן ברענגען די פרוף.
די טענה אז 500 יאר צוריק האט יעדער געגלייבט דערין איז קיין פרוף.
דאס איז אונזער עיקר ויכוח לדעתי. אויף וועמען ליגט דער בורדען אויף פרוף?
פארשטייט זיך אז אין אלגעמיין ליגט עס אויף ווער עס מאכט א פאזיטיוו קלעים, אבער דא האב איך גע'טענה'ט אז דו ביסט דער וואס מאכט עס, זינט דו קלעימסט אז אמאל האט מען געגלייבט שטותים. אלזא, פראוו עס!
שנית, אפילו נאך דיין פרוף אז אמאל האט מען געגלייבט שטותים (וואס איך בין טיילווייז מודה) ברויכסטו נאך אלס פראוון אז אט דער גלויבונג איז איינס פון די פילע שטותים. זיי האבן דאך אויך געגלייבט עכטע זאכן. (אפשר דארף מען מאכן א פראבעביליטי טעסט צו זען צי צווישן די זאכן וואס מען געהאלטן אמאל זענען דא מער אמת'ע אדער מער שטותים, און לויט דעם באשטימען דעם ספק...)
 
וועהם גייט אן די אלע קשיות און תירוצים?
זינדיג אפי' עס איז דא א באשעפער וואס לאזט נישט.
דו דארפסט זיך נישט פארענטפערן, נישט פאר דיר אליין און אוודאי נישט פאר קיין צווייטן, נאר אויב באמת גלייבסטו!
סא מילא זאג איך גלייב, איך בין א מאמין און דאך עס איז צו שווער פאר מיך, מילא האב איך ענק פארפאקט
 
וועהם גייט אן די אלע קשיות און תירוצים?
זינדיג אפי' עס איז דא א באשעפער וואס לאזט נישט.
דו דארפסט זיך נישט פארענטפערן, נישט פאר דיר אליין און אוודאי נישט פאר קיין צווייטן, נאר אויב באמת גלייבסטו!
סא מילא זאג איך גלייב, איך בין א מאמין און דאך עס איז צו שווער פאר מיך, מילא האב איך ענק פארפאקט
וועמען גייט אן וואס פלוני שרייבט?
דעק אויף זיין אידענטיטעט אפילו עס איז דא א הנהלה וואס לאזט נישט.
דו דארפסט זיך נישט פארענטפערן, נישט פאר דיר אליין און אוודאי נישט פאר קיין צווייטן, נאר אויב באמת גלייבסטו!
סא מילא זאג איך וואף, איך בין א הונט און דאך עס איך גראז, מילא האב איך ענק פארפאקט.


א מין קוגל דאס...
 
וועהם גייט אן די אלע קשיות און תירוצים?
זינדיג אפי' עס איז דא א באשעפער וואס לאזט נישט.
דו דארפסט זיך נישט פארענטפערן, נישט פאר דיר אליין און אוודאי נישט פאר קיין צווייטן, נאר אויב באמת גלייבסטו!
סא מילא זאג איך גלייב, איך בין א מאמין און דאך עס איז צו שווער פאר מיך, מילא האב איך ענק פארפאקט
ילמדנו רבינו , פארוואס זאל עס נישט אהנגיין ?
אז איינער וויל נישט ,זיין א יודע את רבונו ומתכוון
להמריד בו, איז ער דאך א בר דעת , פארשטיי איך
נישט דיין לשון , אפשר מיינסטו צו זאגן , אז די גלייבסט אין מציאות השם , אבער די גלייבסט נישט אין שכר ועונש , דאס קען מען דערהערן , עס איז אלץ דא איז דא ניצוץ פון כפירה , אין יעדן איינעם , ביי איינעם מער ,ביי איינעם ווייניגער ,ביסט דו נישט אסאך אנדערש פון יעדן ,
עס איז באקאנט דער ישמח משה , פרעגט די קשיא , אז יעדע עבירה וואס מען טהוט , איז מען
דאך א כופר , ווייל אז די גלייבסט 100% אז גאט זעהט, און ער זאגט טהו נישט ,און די פייפסט דיך אריין , שמעקט עס מיט כפירה , ער זאגט א תירוץ
לפי דרכו , אז דאס אין אדם חוטא אלא אם נכנס
בו רוח שטות , ער מיינט צו זאגן אז , אין אמת גלייבט ער יא , נאר ער ווערט משוגע ,בשעת ער איז עובר - עס איז פיין צוזאגן - אבער אויב עס איז אזוי , איז ער דאך א שוטה , וואס איז פטור , איז ווי שייך א עונש ,
נאר דער אמת איז , קיינער גלייבט נישט 100% , עס איס נאר פראבעבל( אזוי גלייבט מען) , סאו, אז דער יצרבושעוועט נעמט ער א טשענס , אבער דאס איז נאטירליך ,זיך צו אינטערעסירן אויף די אויטענטישקייט ,פון דת ,און אירע אבליגעישנס

דעס וואס די שרייבסט , איז עפעס צומישט , אז
עס זעהט אויס טאקע אז דער ישמח משה איז ח״א גירעכט , עס איז נכנס בו רוח שטות ,
אין די פוסקים איז דא א סיג פון נשתטה וחזר ונשתפה , לאמיר האפן בקרוב.
 
דאס איז אונזער עיקר ויכוח לדעתי. אויף וועמען ליגט דער בורדען אויף פרוף?
פארשטייט זיך אז אין אלגעמיין ליגט עס אויף ווער עס מאכט א פאזיטיוו קלעים, אבער דא האב איך גע'טענה'ט אז דו ביסט דער וואס מאכט עס, זינט דו קלעימסט אז אמאל האט מען געגלייבט שטותים. אלזא, פראוו עס!
שנית, אפילו נאך דיין פרוף אז אמאל האט מען געגלייבט שטותים (וואס איך בין טיילווייז מודה) ברויכסטו נאך אלס פראוון אז אט דער גלויבונג איז איינס פון די פילע שטותים. זיי האבן דאך אויך געגלייבט עכטע זאכן. (אפשר דארף מען מאכן א פראבעביליטי טעסט צו זען צי צווישן די זאכן וואס מען געהאלטן אמאל זענען דא מער אמת'ע אדער מער שטותים, און לויט דעם באשטימען דעם ספק...)
1. מיין טענה איז נישט פשוט אז אמאל האט מען געגלייבט שטותים, מיין טענה איז אז אמאל האט מען נישט געהאט די פרייהייט זיך צו דינגען מיט די פירער און די אנגענומענע מיינונג, און דערויף האב איך געברענגט מיינע ראיות. איך גלייב שווער אז ס'פעלט באמת אויס מער ראיות דערפאר, איך מיין אז דאס איז א זייער קלארע מציאות פאר ווער ס'קען נאר אביסל היסטאריע.

2. איך דארף נישט פראוון אז דאס איז געווען פון די שטותים. איך האב נישט געמאכט (דערווייל) קיין קלעים אז דאס איז געווען פון די שטותים! בס"ה האב איך אנגעמערקט אז דיין קלעים (דאס אז הונדערטער יאר צוריק האט יעדער געגלייבט דערין דארף עפעס צו מיינען), איז א גאר שוואכער פאוינט.
 
אקעי סהייבט זיך אהן נאכאמאל, מהאט זיך שוין געהרגט אויף ק"ש וועגן דעם, יעדער איינער גייט סיי ווי ווייטער האלטן וואס ער האלט אבער די געדאנק פון מתן תורה איז נישט ווייל מיין טאטע האט עס געהערט פון מיים טאטע Not at all!! Period די יסוד פון מתן תורה איז אז מקען נישט פאבראצירן א מעשה אז 3 מיליאן מענטשן זענען געשטאנען ביי א בארג און געהערט פון גאט אליין איך בין גאט! נישט די קריסטן נישט מחמד און בודי און הינדו וכו וכו' האבן אזא השתלשלות פון זייער ריליגיע, פונקט ווי מקען נישט פאבראצירן אז מען האט געהרגט 6 מיליאן אידן , ועוד, די קריסטן און די מוסלעמענער האלטן אלס א חלק פון זייער תורה אז די מעשה איז געשען קיינער דינגט זיך ניטאמאל אויף דעם,
לגבי דעס אז די תורה איז פארגעסן געווארן א טאטאל נישט אמת, מען האט נישט פארגעסן די תורה סאיז פשוט נישט געווען א געהעריגע אוועקגעשטעלטע רוחנוית'דיגע הנהגה וואס האט געפירט אז מען זאל נישט וויסן געהעריג וואס מען מעג און וואס נישט,
ווען עפעס א פארווארפן שטעטל און טעקסעס גייען נישט פרויען און מקוה איז עס נישט וועגן די,תורה איז פארגעסן נאר ווייל קיינער נעמט נישט קער ביז חבד קומט אהן

לענ"ד
 
אקעי סהייבט זיך אהן נאכאמאל, מהאט זיך שוין געהרגט אויף ק"ש וועגן דעם, יעדער איינער גייט סיי ווי ווייטער האלטן וואס ער האלט אבער די געדאנק פון מתן תורה איז נישט ווייל מיין טאטע האט עס געהערט פון מיים טאטע Not at all!! Period די יסוד פון מתן תורה איז אז מקען נישט פאבראצירן א מעשה אז 3 מיליאן מענטשן זענען געשטאנען ביי א בארג און געהערט פון גאט אליין איך בין גאט! נישט די קריסטן נישט מחמד און בודי און הינדו וכו וכו' האבן אזא השתלשלות פון זייער ריליגיע, פונקט ווי מקען נישט פאבראצירן אז מען האט געהרגט 6 מיליאן אידן , ועוד, די קריסטן און די מוסלעמענער האלטן אלס א חלק פון זייער תורה אז די מעשה איז געשען קיינער דינגט זיך ניטאמאל אויף דעם,
לגבי דעס אז די תורה איז פארגעסן געווארן א טאטאל נישט אמת, מען האט נישט פארגעסן די תורה סאיז פשוט נישט געווען א געהעריגע אוועקגעשטעלטע רוחנוית'דיגע הנהגה וואס האט געפירט אז מען זאל נישט וויסן געהעריג וואס מען מעג און וואס נישט,
ווען עפעס א פארווארפן שטעטל און טעקסעס גייען נישט פרויען און מקוה איז עס נישט וועגן די,תורה איז פארגעסן נאר ווייל קיינער נעמט נישט קער ביז חבד קומט אהן

לענ"ד
נאך דעם איז דא א כלל אז א נארמאלע מענטש average גייט נישט אריינבאקן שטותים ואבלים פאר זיינע קינדער! צא ובדוק
יעצט די גוים זענען די זעלבע, זיי גייען עס אויך נישט טוהן נאר זיי זענען געווארן פאר'כישןף'ט פון יושקא און מוסלומענער פון מחמד וואס האבן געהאט גאר א שטארקע כח און די רמב"ם שרייבט וואס די ציל דערפון איז געווען אבער סאיז קלאר אז זיי האבן געהאט א אומבאגרייפליכן כח און געשלעפט די גאנצע וועלט צו זייער אידילאגיע וואס ווער עס קוקט אריין זיכער און די new testament וואס איז זיך סותר אויף טריט און שריט און באשאפן נייע ווערטער וואס איז נישט געשטויגן און נישט געפלויגן, און אלע זענען מודה אז א מתן תורה איז געווען nobody is denying it!!
 
אקעי סהייבט זיך אהן נאכאמאל, מהאט זיך שוין געהרגט אויף ק"ש וועגן דעם, יעדער איינער גייט סיי ווי ווייטער האלטן וואס ער האלט אבער די געדאנק פון מתן תורה איז נישט ווייל מיין טאטע האט עס געהערט פון מיים טאטע Not at all!! Period די יסוד פון מתן תורה איז אז מקען נישט פאבראצירן א מעשה אז 3 מיליאן מענטשן זענען געשטאנען ביי א בארג און געהערט פון גאט אליין איך בין גאט! נישט די קריסטן נישט מחמד און בודי און הינדו וכו וכו' האבן אזא השתלשלות פון זייער ריליגיע, פונקט ווי מקען נישט פאבראצירן אז מען האט געהרגט 6 מיליאן אידן , ועוד, די קריסטן און די מוסלעמענער האלטן אלס א חלק פון זייער תורה אז די מעשה איז געשען קיינער דינגט זיך ניטאמאל אויף דעם,
לגבי דעס אז די תורה איז פארגעסן געווארן א טאטאל נישט אמת, מען האט נישט פארגעסן די תורה סאיז פשוט נישט געווען א געהעריגע אוועקגעשטעלטע רוחנוית'דיגע הנהגה וואס האט געפירט אז מען זאל נישט וויסן געהעריג וואס מען מעג און וואס נישט,
ווען עפעס א פארווארפן שטעטל און טעקסעס גייען נישט פרויען און מקוה איז עס נישט וועגן די,תורה איז פארגעסן נאר ווייל קיינער נעמט נישט קער ביז חבד קומט אהן

לענ"ד
 
@טראמפייטער איך פארשטיי דיר נישט.
דו הייבסט אן אז מען האט זיך שוין גע'הרג'עט אויף קאווע שטובל דערויף, און דאן הייבסטו אן מיט א פרישקייט כקטן שנולד?
 
Back
Top